آيا پيش بيني زلزله امکان پذير است؟
در طرح «بررسي امکان پيش بيني زلزله»، پيش بيني زلزله به دو بخش تقسيم شده
است:
1- پيش بيني کوتاه مدت زلزله
2- پيش بيني بلندمدت زلزله
پيش بيني بلندمدت
در اين روش سعي مي شود که زلزله حدود ۱۵ روز پيش از وقوع آن پيش بيني شود،
البته اين پيش بيني نسبي است و از دقت کمتري برخوردار است. مثلا «ابر زلزله» را
که چند روز قبل از وقوع زلزله ودر زماني کوتاه (حدود ۱۵ تا ۲۰ ثانيه) در امتداد گسل
فعال تشکيل مي شود (در مورد زلزله بم اين ابر حدود ۵ روز پيش از وقوع زلزله
مشاهده شده است) هرچند که پديدار شدن اين ابر نشانه وقوع حتمي و قطعي
زلزله نيست اما تا۳۷ درصد از احتمال وقوع زلزله خبر مي دهد. پديد ه هاي ديگري نيز
هستند که معمولا تا زير ۵۰ درصد از احتمال وقوع زلزله خبر مي دهند که اين پديده
ها بايد به طور مداوم زيرنظر باشد.
پيش بيني کوتاه مدت
براي پيش بيني کوتاه مدت که به نظر مي آيد بسيار دقيق هم هست، نخست اطلاعات لرزه نگاري مراکز مختلف لرزه سنجي ايران و جهان بر روي برنامه کامپيوتري نوشته شد و تست هايي در مورد آنها انجام گرفت. تاکنون اطلاعات بيش از يک هزار پايگاه زلزله سنجي تست شده است. گروه پيش بيني زلزله معتقد است که با اين شيوه مي توان زمين لرزه را ۲ دقيقه قبل از وقوع آن به طرز قاطع و دقيق پيش بيني کرد.
توجه کنيد ۲ دقيقه فرصت پيش از وقوع يک زلزله مهيب به هيچ وجه وقت کمي نيست. شايد دراين ۲ دقيقه نتوان جان عده زيادي را نجات داد اما دست کم مي توان سيستم هاي گاز و برق شهر را به موقع قطع کرد تا از وقوع حوادث وخيم ديگر جلوگيري شود. البته براي اين کار ضروري است که شبکه برق و گاز شهرها از ساماندهي و سازماندهي متمرکز و منسجمي برخوردار باشد (فراموش نکنيم که در بسياري از زلزله هاي پرتلفات تاريخ، آتش سوزي هاي بعد از وقوع زلزله حتي بيش از خود زلزله موجب تلفات انساني و ويراني تاسيسات شهري وخانه هاي مسکوني شده اند.)
اين گروه پيش بيني زلزله معتقد است روشي که براي پيش بيني کوتاه مدت زمين لرزه ابداع کرده کاملا منحصر به فرداست و تا به حال در جهان سابقه اي نداشته و به همين دليل اين گروه قصد دارند که جزئيات علمي اين طرح را به زودي به صورت مقاله اي در مجلات علمي معتبر دنيا منتشر کنند. يکي از ويژگي هاي اين روش آن است که به ياري آن مي توان زلزله واقعي را از انفجارهاي مصنوعي - که گاهي موجب اشتباه در تشخيص مي شوند - به دقت تشخيص داد.
دکتر فرجاد شکوهی